Tiết 55 Ngày soạn: 26/10/2015

ĐIỆP NGỮ
I. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
1. Kiến thức:
- Hiểu được thế nào là điệp ngữ .
- Các loại điệp ngữ.
- Tác dụng của điệp ngữ trong văn bản.
2. Kĩ năng:
- Nhận biết phép điệp ngữ.
- Phân tích tác dụng của điệp ngữ.
- Sử dụng được phép điệp ngữ phù hợp với ngữ cảnh.
* Kĩ năng sống:
- Lựa chọn cách sử dụng các phép tu từ điệp ngữ phù hợp với thực tiễn giao tiếp của cá nhân.
- Trình bày suy nghĩ, thảo luận và chia sẻ những kinh nghiệm cá nhân về cách sử dụng phép tu từ điệp ngữ.
3. Thái độ:
- Giáo dục HS tính sáng tạo khi sử dụng điệp ngữ trong nói, viết.
II. CÁC PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
- GV: SGK + Giáo án + Bảng phụ + VBT
- HS: SGK, tập soạn, tập ghi,…
III. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY.
1. Ổn định tổ chức:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Thế nào là thành ngữ? Cho VD?
- Nêu cách sử dụng thành ngữ?
3. Dạy bài mới:
*) Giới thiệu bài:
Khi nói hoặc viết người ta có thể dùng biện pháp lặp đi lặp lại từ ngữ nhằm một mục đích nhất định nào đó . Vậy cách sử dụng như vậy gọi là biện pháp tu từ gì, tác dụng của nó ra sao?...
*) Triển khai bài
HĐ của GV
HĐ của HS
ND ghi bảng

HĐ1: Tìm hiểu thế nào là điệp ngữ?
- Gọi HS đọc khổ thơ đầu và cuối trong bài thơ “Tiếng gà trưa”. (B/phụ)
? Từ nào được lặp lại trong khổ thơ đầu và cuối?
? Lặp như thế có t/dụng gì?
* Từ “nghe, vì” ở 2 khổ thơ này gọi là điệp ngữ.
?- Qua tìm hiểu, em hiểu thế nào là điệp ngữ?
* Có thể lặp từ ngữ hoặc câu hoặc cụm từ.
Điệp ngữ không chỉ sử dụng trong thơ mà còn sử dung trong văn .
? Tìm những vd có sử dụng điệp ngữ?
- Gv treo bảng phụ
Con bò đang gặm cỏ, con bò chợt ngẩng đầu lên, con bò rống ò ò.
? Tìm những từ ngữ lặp lại trong đoạn văn? Nó có tác dụng gì không?

HĐ2: Hd tìm hiểu các dạng điệp ngữ.
- GV cho HS đọc mục II.
? Những từ ngữ lặp lại trong đoạn 1, và cuối bài “Tiếng gà trưa” đứng ở vị trí nào trong khổ?

? Từ ngữ được lặp lại đứng ở vị trí nào trong đoạn thơ?






? Qua tìm hiểu, em thấy điệp ngữ có những dạng nào?
- Gd hs cách dùng từ.


HĐ3: Luyện tập
- Y/c HS x/định y/c b/tập
+ Bài 1, 2 : làm cá nhân
+ Bải 3 : T/luận


- Đọc



- Nhấn mạnh ý, gây ấn tượng sâu sắc hoặc gợi cảm xúc trong lòng người đọc.


- TL


- vd: tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh….

- nhớ ai ra ngẩn vào ngơ
Nhớ ai ai nhớ bây giờ nhớ ai.

- con bò. Không nhằm nhấn mạnh điều gì -> lỗi lặp từ.










( Những từ được lặp lại trong cùng 1 câu, liên tiếp nhau
=> điệp ngữ nối tiếp.





- TL










BT2: Tìm điệp ngữ và cho biết thuộc dạng điệp ngữ gì?
- Xa nhau => Điệp ngữ cách quãng
- Một giấc mơ => Điệp ngữ chuyển tiếp.
BT3:
a. Trong đ/văn trên, việc lặp đi lặp lại 1 số từ không có t/dụng biểu cảm, mà mắc lỗi dùng từ (câu văn nặng nề).
b. Sửa lại: bỏ từ trùng lặp.

I/. Điệp ngữ và t/dụng của điệp ngữ:
Xét ví dụ: Tr 152
Những từ ngữ được lặp lại
- Nghe: nhấn mạnh cảm giác khi nghe tiến gà.
- Vì: Nhấn mạnh nguyên nhân chiến đấu của người chiến sĩ.
-> phép điệp ngữ





2. Ghi nhớ (sgk)












II/. Các dạng điệp ngữ:
1. Xét ví dụ (sgk)

- nghe, vì : được lặp lại ở mỗi dòng thơ
-> Điệp ngữ cách quãng.